Nemendur Grunnskóla Flateyrar árið 1992. Nú stunda 17 krakkar nám við skólann.

Árið 1992 var ég í Grunnskóla Flateyrar undir ríkisstjórn Sjálfstæðisflokks og Framsóknar. Síðan þá hafa landsmenn gengið fimm sinnum að kjörborðinu og hafa fyrrgreindir flokkar haldið völdum mest allan tíman, eða þar til þeir keyrðu landið í þrot árið 2008.

Á fjögra ára fresti lofa flokkarnir öllu fögru á landsbyggðinni, það á að efla atvinnulífið, bæta samgöngur og laga lífsskilyrði landsbyggðarinnar.

Fyrir tuttugu árum var ég í blómlegum grunnskóla á Flateyri ásamt 57 öðrum nemendum. Fjórir af þeim búa nú enn á Flateyri. 53 hafa ákveðið að yfirgefa Flateyri og flytja á brott.

Árið 1992 voru íbúar Flateyrar 400 talsins. Í dag eru íbúar Flateyrar innan við tvöhundruð. - Helmingurinn er farinn á tuttugu árum. Það sem verra er að sú kynnslóð sem ætti að vera að byggja upp framtíð Flateyrar, er sú kynnslóð sem er farin. Flutt frá Flateyri.

Flateyri er ekki einsdæmi.

Þessi ömurlega byggðarþróun hefur átt sér stað á vakt Sjálfstæðisflokksins og Framsóknar, sem hafa þrátt fyrir það lofað að efla landsbyggðina fyrir hverjar kosningar, alls fimm sinnum  - Þetta er árangurinn.

Það er kominn tími á vaktaskipti. Við vitum fyrir hvað þessir flokkar standa og hver árangur þeirra hefur verið undanfarin tuttugu ár. - Dæmum þá af verkum þeirra.

Ástæðan fyrir því að ég ákvað að gefa kost á mér í komandi kosningum er vegna þess að ég tel að þeirra óbyggðastefna sé fullreynd og kominn tími á að gefa öðrum tækifæri.

Góð byggðastefna þarf ekki að vera flókin. Hún þarf að byggjast á því að gera landsbyggðina sjálfstæðari, bæði fjárhagslega og í ákvörðunartöku. Landsbyggðin verður ekki byggð og plástruð frá Reykjavík. Heldur byggjum við landið upp með því að gefa heimamönnum frelsi og sjálfstæði til að nýta þau fjölmörgu tækifæri sem eru til staðar.

Landsbyggðina þarf að byggja upp á forsendum heimamanna. Hana þarf að byggja upp innanfrá, ekki með utanaðkomandi skyndilausnum. Það þarf að skapa aðstæður fyrir ungt fólk að snúa heim að námi loknu og skapa sér sín eigin atvinnutækifæri og framtíð. - Það er ekki stjórnvalda að skapa störf, en það er skylda þeirra að skapa aðstæður svo ný störf verði til.

Það þarf enginn að efast um metnað minn fyrir landsbyggðinni og þeir sem þekkja mig og mín verk vita fyrir hvað ég stend. Ég hef verið heill í minni baráttu fyrir eflingu landsbyggðar. - Minn draumur og takmark er að fylla landið aftur af lífi.

Þið vitið fyrir hvað ég stend. - Fyrir hvað stendur þinn frambjóðandi?

Eyþór Jóvinsson, kaupmaður í Vestfirzku verzluninni og oddviti Lýðræðisvaktarinnar í Norðvesturkjördæmi. - XL fyrir Landsbyggðina.

Í vikunni sem leið tók ég þátt í kappræðum á Rás 2 um byggðamál og um málefni Norðvesturkjördæmis, þar sem ég er oddviti Lýðræisvaktarinnar. Þetta var jafnframt frumraun mín á hinum pólitíska vettvangi og hófst sá ferill á þessum orðum:

„Góða kvöldið, Eyþór heiti ég og er fæddur og uppalinn á Flateyri. Fyrir tuttugu árum var ég þar í Grunnskóla Flateyrar ásamt 56 öðrum nemendum. Nú tuttugu árum síðar eru aðeins fjórir af þeim eftir á Flateyri. Það er fækkun upp á 93%, það hafa semsagt 93% skólafélaga minna flutt í burtu síðastliðin tuttugu ár. Einmitt sú kynslóð sem ætti að vera að byggja samfélagið upp og ætti að vera að byggja næstu kynslóð upp. — Þessari þróunn vill Lýðræðisvaktin snúa við.

Ekki með sértækum aðgerðum fyrir Flateyri, heldur með heilstæðum lausnum fyrir alla landsbyggðina. Góð byggðastefna þarf neflilega ekki að vera flókin. Hún byggist ekki á því að landsbyggðin bíði eftir lausnum frá Reykjavík. Góð byggðastefna byggist á því að gefa landsbyggðinni frelsi og sjálfstæði. Rétt til að taka ákvarðanir um þau mál sem þau varða. Lýðræðisvaktin vill færa valdið aftur út í samélagið. Til landsbyggðarinnar. Við viljum færa grunnþjónustuna aftur í heimabyggð. Því það felst engin hagræðing í því, fyrir fólkið í landinu að það sé búið að færa alla þjónustu til Reykjavíkur. — Fyrir hvern er þá verið að hagræða?“

Fundurinn var haldinn í Borganesi fyrir fullum sal af fólki. Það vakti þó athygli mína, að þrátt fyrir fullan sal af fólki var ég sjálfsagt sá yngsti í salnum, 28 ára gamall. Þar kristallast það vandamál sem ég fjallaði um í upphafsorðum mínum. Það er orðið of stórt kynslóðabil í mörgum byggðarfélögum á landsbyggðinni og þeirri þróun verður að snúa við.

Landsbyggðin hefur upp á ótal tækifæri að bjóða og framtíðin er björt ef við leggjumst á eitt við að skapa aðstæður og frelsi fyrir ungt fólk til að setjast að á landsbyggðinni. — Aðeins þannig fyllum við landið okkar af líf.

- Eyþór Jóvinsson, Oddviti Lýðræðisvaktarinnar í Norðvesturkjördæmi. - XL

Nú er það ljóst eftir landsþingskosningar á Grænlandi að Austur-Grænland á engann fulltrúa á landsþinginu þrátt fyrir að þar séu aðstæður mjög frábrugðnar öðrum landshlutum á Grænlandi og þar þurfa íbúar að sætta sig við verri lífskjör en aðrir landsmenn.

Samkvæmt nýjustu skoðanakönnun Gallúp bendir allt til þess að aðeins einn Vestfirskur þingmaður nái kjöri til næsta þings á Íslandi. Er það ásættanlegt? Að aðeins 1 af 63 þingmönnum þjóðarinnar verði frá Vestfjörðum?

Aðstæður á Vestfjörðum eru um margt mjög sérstakar og einstakar á Íslandi og því vont ef Vestfirðingar eiga ekki öfluga talsmenn inn á þingi. En stórt kjördæmi og uppröðun þingflokka með Vestfirðinga aftarlega á listum virðist ætla að valda því að hlutur Vestfirðinga verið af mjög skornum skammti á komandi kjörtímabili.

Vestfirðingar verða að hafa öfluga talsmenn inn á þingi, nóg hallar á okkur nú þegar.

Það var frábært að fylgjast með KFÍ tryggja sér áframhaldandi veru í deild þeirra bestu að ári með sigri á KR í kvöld. Þrátt fyrir að gengið hafi ekki verið með besta móti í vetur og útlitið svart fyrir leik kvöldsins þar sem KFÍ var í neðsta sæti og þurfti því bæði að vinna sinn leik og treysta á hagkvæm úrslit í þremur leikjum.

Strákarnir mættu til leiks af miklum krafti, voru skrefinu á undan allan leikinn og lönduðu góðum sigri á sama tíma og öll hin þrjú botnliðin töpuðu sínum leikjum. — Efsta deild að ári staðreynd!

Það að hafa Íþróttalið í efstu röð eru mikilvægt hverju samfélagi, líklega mikilvægara en margir halda. Öflugt íþrótta og menningarlíf eykur lífsgæði samfélagsins og skapar yngri kynslóðinni mikilvægar fyrirmyndir sem móta framtíð samfélagsins.

Áfram KFÍ og áfram Vestfirskt samfélag!

Í dag, þann 14. mars, á sjálfan PÍ daginn fagnar vefsíðan Vestur.is árs afmæli. Það kostar bæði tíma og orku til að halda úti fréttasíðu og ekki er sjálfgefið að slík síða lifi fyrsta árið af. Þá sérstaklega þar sem það er aðeins einn maður á bakvið síðuna sem vinnur hana með lítið annað en áhugan að vopni og eins og tími gefst til á milli annara verkefni.

Þá er það ekki sjálfgefið að byggja upp reglulegan notendahóp, því netnotendur eru oft á tíðum mjög vanafastir. En þó virðast Vestfirðingar og aðrir hafa tekið síðunni opnum örmum og viðtökunar hafa verið vonum framar. Að meðaltali heimsækja um 3.000 manns vefsíðuna í hverri viku og var síðan heimsótt rúmlega 270.000 sinnum á fyrsta árinu!

Það sem ég er þó stoltastur af eru þær nýjungar sem síðan hefur kynnt til leiks. Til að mynda að styðjast við fréttamyndbönd, fyrst vestfirskra fréttasíðna. Þá hef ég lagt mikla áherslu á að Instagram notendur merki myndir sínar með merkinu #Vestfirðir og hafa nú rúmlega 500 instagram myndir verið merktar #Vestfirðir. Þá má einnig minnast á twitter veituna á síðunni og tenginguna við samferða.is.

En eitt mesta gleðiefnið er hvernig tilkoma Vestur.is hefur blásið lífi í fréttaumfjöllun á Vestfjörðum. Hún hefur batnað til muna síðasliðið ár, og ekki veitir af. Því Vestfirðir hafa því miður ekki náð eyrum og augum stærri fréttastofa, nema ef vera skildi vegna hamfara og óveðurs. Nærtakasta dæmið er uppbyggingin á Bíldudal sem fáir landsmiðlar virðast kæra sig um. - Ef til vill full jákvæðar fréttir fyrir staðalímynd Vestfjarða.

Markmið Vestur.is er fyrst og fremst að flytja jákvæðar fréttir, án þess þó að fegra eða þegja yfir slæmum fréttum. Vestur.is á að vera opin fréttaveita sem allir hafa aðgang að. Óháð stjórnmálaskoðun, trúarbrögðum og búsetu á Vestfjörðum. Vonandi stend ég undir þeim markmiðum og mun gera álíka jafn lengi og hvað tölustafir í PÍ eru margir.

Takk fyrir árið!

Flateyri. Mynd: Eyþór Jóvinsson

Nýkjörinn formaður Samfylkingarinnar, Árni Páll Árnason var á beinni línu hjá dv.is í dag og þar lagði ég fram eftirfarandi spurningu: (sem komst reyndar ekki að)

„Er mikilvægt fyrir hagsmuni Íslands að hafa lítil þorp út á landi í byggð?

Til dæmis Flateyri.

(afhverju/afhverju ekki?)“

Samkvæmt nýjustu tölum Hagstofunnar er íbúafjöldi Flateyrar nú í fyrsta skiptið kominn niður fyrir 200 íbúa. Íbúafjöldinn á Flateyri er nú orðinn minni en í Hnífsdal. Ástandið á Þingeyri og Suðureyri er betra, þar búa tæplega þriðjungi fleiri en á Flateyri, lengi vel voru þau þrjú byggðarlög svipuð að stærð.

Ástandið á Flateyri er orðið mjög alvarlegt og hefur verið það í fjölda ára. Íbúafjöldi hefur farið fækkandi og þjónuststígið líka. Grunnþjónusta er engin, þrátt fyrir þá staðreynd að 200 íbúar á Flateyri hafa jafn mikla þörf fyrir grunnþjónstu eins og 200 íbúar í Reykjavík. (eða London ef út í það er farið.)

- Grunnþjónustuþörf hvers einstaklingsins er alltaf sú sama.

Í ára raðir og áratuga hafa Flateyringar, líkt og íbúar annara fámennra þorpa út á landi bent á þetta ástand og þá þróun sem hefur átt sér stað um allt land. En það virðist ekki ná til eyrna alþingismanna. -Kallast landsbyggðarvæl, í bloggheimum.

Því er komið að alþingsimönnum að sannfæra okkur og leggja fram röksemdir þess efni að það sé hagkvæmt fyrir landið í heild að hafa byggð í þorpum út á landi. Geti þeir ekki rökstutt það, þá er það allavegana komið á hreint og óþarfi að halda feluleiknum áfram.

Það væri gaman og fróðlegt að heyra röksemdir ráðamanna í þessum málum. - Röksemdir með eða á móti byggð í þorpum landsins.

Sífellt hækkandi verðskrá Póstins hefur verið talsvert til umræðu þessa dagana, enda ekki að ástæðulausu þar sem hækkandi flutningskostnaður kemur mörgum illa, þá oftast harðast niður á landsbyggðinni.

En flutningsgjöldin leynast víðar en aðeins hjá Póstinum. Fyrir seinustu jól tók ég talsvert eftir því að sífellt fleiri fyrirtæki á höfuðborgarsvæðinu eru nú farin að innheimta auka gjald fyrir það eitt að skutla vörunum á næsta pósthús. Þar tekur pósturinn svo við vörunni og rukkar fullt gjald fyrir flutninginn vestur.

Sem betur fer er þetta sjaldgæft vandamál hjá Vestfirzku Verzluninni, en þó kemur fyrir að ég þurfi að pannta bækur og annað frá Reykjavík eftir vestfirska höfunda. Fyrir verslanir sem byggja afkomu sína á því að selja aðfluttar vörur er þetta sjálfsagt talsverður kostnaður á ári, sem fer í flutningsgjöld, falin og sýnileg sem þarf svo að velta út í verðlagið.

Hann leynist víða, landsbyggðaskatturinn.

Í dag voru fyrstu rannsóknar- og vinnsluleyfin til olíuleitar í íslenskri lendhelgi undirrituð.  Olíumálaráðherra Noregs kom til landsins til að vera viðstaddur þau tímamót, sem er vel viðeignadi, enda horfa flestir íslendingar til þeirra leiða sem Norðmenn hafa farið. Þar eru norsk ríkisolíufyrirtæki og hagnaður af olíuauðlindinni fer í sameiginilegan olíusjóð, sem hefur vaxið myndalega.

Ég vara við slíkum ríkisafskiptum af þessari auðlind, enda hefur íslenska ríkið hvorki þekkingu, getu né fjármagn til að standa í slíkum framkvæmdum. Það væri vænlegast fyrir land og þjóð að fela nokkrum öflugum og framtaksömum einstaklingum með þekkingu og viðskiptavit til að hámarka hagnað auðlindarinnar. — Okkur öllum til góðs.

Þannig mun land og þjóð græða ríkulega af umsvifum þeirra og þekkingu. Þörf á háskólamenntuðum mönnum mun margfaldast, sem munu vinna við hálaunastörf. Verslun og þjónusta mun eflast, hagvöxtur aukast og lífsgæði batna.

Eru Íslenskar auðlindir ekki best geymdar í eigu fárra framtaksmanna? Þannig græða allir. — Eða svo er okkur sagt.

Sú þver-pólitíska afstaða stjórnmálamanna og landsmanna allra, um að olíuauðlindir og hagnaður þeirra sé best borgið í sameign þjóðarinnar í umsjón ríkisins er í senn merkileg og gleðileg.

Því fiskurinn er okkar auðlind í dag, en þar má ekki minnast á auðlindagjald eða ríkisafskipti á nokkurn hátt. Sjálfur geri ég ekki greinamun á því hvort að auðlindin okkar sé olía eða fiskur. Auðlindir landsins á að nota til að hámarka gæði landsins.

Því miður eru enn mörg ár þangað til að fyrsta krónan verði sett í Íslenska olíusjóðinn. Íslenska auðlindasjóðinn. Á meðan beðið er eftir olíugróðanum er tilvalið að velta núverandi auðlindahagnaði í þennan draumasjóð. Sjóð sem allir virðast geta sammælst um þegar minnst er á olíu.

Hlutverk fjölmiðla er fyrst og fremst að veita aðhald, sem fjórða vald í lýðræðisríki. Þá er hlutverk fjölmiðla einnig að koma upplýsingum til landsmanna og þannig eru fjölmiðlar eitt mikilvægasta öryggistæki sem landsmenn búa að. Slíkt hefur oft sannað sig.

Nú er komin út ansi merkileg ljósmyndabók, Vestfirsk ljósmyndabók, þar sem fimmtíu Vestfirðingar sameinast í eina fallega ljósmyndabók um Vestfirði. Það sem gerir þetta verkefni svo einstakt og fallegt eru ekki aðeins fallegar ljósmyndir. Heldur felst fegurðin fyrst og fremst í hugmyndinni á bakvið bókina. — Samvinnan.

Að það skuli vera hægt að sameina fimmtíu Vestfirðinga í eitt verkefni þar sem allir leggja sitt af mörkum er frábært og til eftirbreytni. Að jafn fjölbreyttur og breiður hópur vestfirðinga sé tilbúinn að taka þátt og hafa trú á verkefninu er mikið ánægju efni, því það var langt í frá sjálfgefið að verkefnið myndi ganga vel.

Það að svo margir hafi lagt verkefninu lið og hversu vel til tókst sýnir það, svart á hvítu, hvað við, Vestfirðingar getum áorkað miklu með því að standa saman og vinna sameiginlega að settum markmiðum. Hvort sem þau eru stór eða smá. 

Vonandi verður þetta verkefni uppspretta hugmynda og frekari samvinnu sem flestra, okkur öllum til góðs.